Khai vấn (coaching) hoặc cố vấn (mentoring) là những phương pháp hiệu quả giúp cá nhân phát triển bản thân, đạt được mục tiêu và khám phá tiềm năng của mình. Dưới đây là một số lý do vì sao bạn nên cân nhắc sử dụng khai vấn hoặc cố vấn cho quá trình phát triển bản thân:

1. Xác định mục tiêu và định hướng rõ ràng: Khai vấn và cố vấn giúp bạn hiểu rõ hơn về bản thân, xác định được các mục tiêu ngắn hạn và dài hạn. Qua đó, bạn sẽ biết cách tạo ra kế hoạch hành động chi tiết để đạt được những mục tiêu này. Trước giờ đa phần các bạn sẽ tự xác lập mục tiêu cho mình và tự thực hiện nhưng số lượng mục tiêu mình đặt ra nhiều lại không thực hiện được bao nhiêu. Lý do nằm ở đâu? Lý do lớn nhất là xác định mục tiêu sai công thức: mơ hồ, không định lượng được, không thực tế, không khả thi và không có thời gian hoàn thành. Có thể đâu đó có bạn viết đúng mục tiêu nhưng kế hoạch lại không đủ chi tiết để thực hiện. Hay thậm chí tất cả đều đúng nhưng vẫn không hoàn thành được. Đó là sự dẫn dắt, hỗ trợ của một người cố vấn/khai vấn và cam kết của chính bạn. Không phải lúc nào tự làm cũng tốt, nhất là khi bạn biết rõ mười mươi yếu điểm của mình là sự trì hoãn, là những xao nhãng xung quanh. Một người cố vấn/khai vấn sẽ giúp bạn vượt qua những khoảng thời gian ấy để về đích đúng lịch trình mình đặt ra.
2. Phát triển tư duy và kỹ năng: Một người khai vấn hoặc cố vấn có kinh nghiệm sẽ giúp bạn nhận ra những điểm mạnh, điểm yếu và phát triển các kỹ năng cần thiết để thành công, chẳng hạn như quản lý thời gian, kỹ năng giao tiếp, hay kỹ năng lãnh đạo. Học là cách thức để bạn phát triển bản thân không ngừng, bạn không bao giờ nên để cho mình ngã ngựa rồi mới nhận ra mình đang thiếu cái gì rồi mới đi học vì điều đó vừa khiến bạn đau vừa khiến bạn nản vừa làm bạn chậm trễ trên con đường phát triển bản thân của mình. Tôi từng nói với học trò của mình rằng: em muốn phát triển bản thân chỉ có hai cách là học (trường lớp, XH…) và đọc (sách, báo), em có thể chọn cả hai thì càng tốt còn nếu không ít nhất em phải chọn 1. Đọc thì không hề dễ vì chỉ có 20% dân số thế giới ghi nhớ được bằng mắt (nghĩa là đọc được) còn lại 80% dân số thế giới ghi nhớ được bằng tai (nghĩa là ai nói cho nghe thì hiểu và nhớ, hay nói cách khác là đi học). Vậy em chọn cách nào? Học ngoài XH em cũng phải có kiến thức mới biết chọn lọc để học, nếu không thì não chứa toàn rác đó. Thế nên vai trò của người cố vấn/khai vấn sẽ giúp bạn nhìn ra bản thân mình kịp thời và có kế hoạch thay đổi cũng như phát triển
3. Tăng cường động lực và cam kết: Quá trình khai vấn hoặc cố vấn sẽ giúp bạn duy trì động lực và cảm thấy có trách nhiệm hơn với những gì mình đặt ra. Họ cũng giúp bạn vượt qua những thời điểm khó khăn, tránh cảm giác bị lạc lối hoặc mất định hướng. Như tôi đã nói ở trên, nếu bạn tự làm, tự mò mẫm trong hành trình này bạn có chấp nhận cứ ngã rồi đứng lên hoài không hay thay vì đó bạn có thể đi từng bước vững chắc, không tốn thời gian vô ích.
4. Khám phá tiềm năng và cơ hội mới: Khai vấn và cố vấn có thể giúp bạn nhận ra những cơ hội mà bạn có thể chưa từng nghĩ tới trước đó. Họ sẽ đưa ra những góc nhìn khác nhau để bạn có thể nhìn nhận và khai thác tối đa tiềm năng của bản thân. Tiềm năng là một thứ rất tiềm ẩn mà có người phải đi một hành trình rất dài mới tìm ra nó. Thời gian là hữu hạn, đời người chỉ có một thời gian cố định để mình có thể thăng hoa thế nên đừng độc hành nếu như bạn có cơ hội đi cùng một người cố vấn/khai vấn.
5. Nhận được phản hồi mang tính xây dựng: Phản hồi từ một người có kinh nghiệm giúp bạn hiểu rõ hơn về cách mình đang hành động và phản ứng trong các tình huống khác nhau. Điều này giúp bạn cải thiện và tiến bộ một cách nhanh chóng hơn. Trách nhiệm của khai vấn/cố vấn là cho bạn thấy nhiều góc nhìn, lắng nghe bạn không phán xét, cổ vũ bạn hoàn thành mục tiêu với những quyết tâm cao độ. Khi bạn nhìn những đóng góp ý kiến dưới góc nhìn tích cực bạn sẽ thấy bạn được hỗ trợ rất nhiều.
6. Giúp bạn vượt qua giới hạn của bản thân: Khai vấn và cố vấn không chỉ giúp bạn đạt được các mục tiêu cá nhân, mà còn hỗ trợ bạn vượt qua những rào cản, nỗi sợ hoặc giới hạn mà bạn tự đặt ra cho mình. Họ sẽ giúp bạn thử thách bản thân và đi ra khỏi “vùng an toàn”. Khi vượt ra khỏi “vùng an toàn” bạn sẽ phát hiện ra nhiều năng lực tiềm ẩn cũng như bản lĩnh thực sự của mình.
7. Xây dựng tư duy tích cực và cân bằng trong cuộc sống: Nhiều người cứ nghĩ lao đầu vào công việc và kiếm thật nhiều tiền hay khiến mình thật bận rộn mình sẽ hạnh phúc nhưng thực tế lại không phải như vậy. Hạnh phúc có được không phải là bạn hết sức thành đạt, chức cao vọng trọng hay vô cùng giàu có mà hạnh phúc là khi bạn biết cân bằng mọi thứ trong cuộc sống. Khi bạn mất cân bằng bạn sẽ không thể tái tao năng lượng, sức lực và tư duy khiến cho bạn luôn cảm thấy mệt mỏi, chán ngán mọi thứ và dần dần cuộc sống đi vào trạng thái chỉ còn trách nhiệm và nghĩa vụ. Quá trình khai vấn hoặc cố vấn giúp bạn xây dựng một tư duy tích cực, biết cách quản lý căng thẳng, và cân bằng giữa công việc và cuộc sống, từ đó phát triển một lối sống lành mạnh và bền vững.
8. Mở rộng mạng lưới quan hệ: Một người cố vấn có thể kết nối bạn với những người có cùng mối quan tâm hoặc kinh nghiệm trong lĩnh vực bạn theo đuổi, giúp bạn mở rộng mạng lưới quan hệ và tiếp cận với nhiều cơ hội mới trong sự nghiệp và cuộc sống.

Việc tìm kiếm khai vấn hoặc cố vấn sẽ mang lại cho bạn một môi trường học hỏi an toàn và khuyến khích phát triển. Điều này không chỉ giúp bạn cải thiện bản thân mà còn chuẩn bị tốt hơn cho những thử thách trong tương lai.